Νέα δεδομένα στον έλεγχο της σιδηροδρομικής κυκλοφορίας φέρνει η ψηφιακή πλατφόρμα railway.gov.gr, η οποία συνδυάζει δορυφορικό εντοπισμό υψηλής ακρίβειας, συνεχή παρακολούθηση των συρμών και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης.
Το νέο σύστημα παρουσιάστηκε στις 10 Νοεμβρίου στο παλιό αμαξοστάσιο του Πειραιά, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του τότε αναπληρωτή υπουργού Μεταφορών Κωνσταντίνου Κυρανάκη.
Στόχος είναι να υπάρχει σαφέστερη εικόνα για τη θέση των τρένων, την ταχύτητά τους και πιθανούς κινδύνους κατά τη διαδρομή.
GPS με ακρίβεια έως 5 εκατοστά
Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά της νέας υποδομής είναι η δυνατότητα εντοπισμού κάθε αμαξοστοιχίας με ακρίβεια έως 5 εκατοστά.
Για να επιτευχθεί αυτό, αξιοποιείται το σύστημα ακριβούς εντοπισμού HEPOS του Ελληνικού Κτηματολογίου.
Η τεχνολογία αυτή αντιμετωπίζει ένα κρίσιμο πρόβλημα των συμβατικών GPS, τα οποία μπορεί να παρουσιάζουν απόκλιση περίπου 15 μέτρων.
Η μεγαλύτερη ακρίβεια είναι ιδιαίτερα σημαντική σε σημεία όπου υπάρχουν παράλληλες γραμμές, καθώς επιτρέπει να προσδιορίζεται σε ποια ακριβώς τροχιά κινείται κάθε συρμός.
Παράλληλα, πραγματοποιήθηκαν δοκιμαστικές διελεύσεις για τη χαρτογράφηση 1.650 χιλιομέτρων σιδηροδρομικών γραμμών.
Εξοπλισμός σε 134 μηχανές και δορυφορική σύνδεση
Ο απαραίτητος εξοπλισμός έχει εγκατασταθεί σε 134 μηχανές, ενώ για τη μετάδοση των δεδομένων αξιοποιείται και δορυφορικό διαδίκτυο Starlink.
Η επιλογή αυτή κρίθηκε σημαντική για περιοχές όπου η κάλυψη κινητής τηλεφωνίας είναι ανεπαρκής, ιδιαίτερα σε ορεινά τμήματα του δικτύου.
Τα δεδομένα φτάνουν στο Κέντρο Λειτουργίας και Ελέγχου στις Αχαρνές, όπου ειδικά εκπαιδευμένο προσωπικό παρακολουθεί την κυκλοφορία σε 24ωρη βάση.
Αυτόματη προειδοποίηση για πιθανή σύγκρουση
Η πλατφόρμα παρακολουθεί τη θέση, την κατεύθυνση και την ταχύτητα των τρένων.
Εάν εντοπιστεί επικίνδυνη πορεία σύγκλισης δύο αμαξοστοιχιών, ενεργοποιείται αυτόματη ειδοποίηση στο Κέντρο Ελέγχου.
Στη συνέχεια, ο αρμόδιος χειριστής επικοινωνεί με τους μηχανοδηγούς για να συντονιστούν οι απαραίτητες ενέργειες ακινητοποίησης.
Οι ειδοποιήσεις, οι επικοινωνίες και οι χρόνοι αντίδρασης καταγράφονται, ώστε να υπάρχει δυνατότητα ελέγχου των ενεργειών που πραγματοποιήθηκαν.
Η πλατφόρμα λειτουργεί ως πρόσθετο επίπεδο προστασίας και δεν αντικαθιστά τα συστήματα σηματοδότησης και τηλεδιοίκησης.
Περισσότερες από 3.500 κάμερες στο σιδηροδρομικό δίκτυο
Σημαντικό ρόλο στην εποπτεία έχουν και οι περισσότερες από 3.500 κάμερες που βρίσκονται ήδη εγκατεστημένες στο δίκτυο.
Το επόμενο βήμα είναι η αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης για την αυτόματη ανάλυση των εικόνων.
Στόχος είναι να εντοπίζονται εγκαίρως περιστατικά όπως η παρουσία ανθρώπων πάνω στις σιδηροδρομικές γραμμές.
Η ίδια τεχνολογία σχεδιάζεται να αξιοποιηθεί και στις κάμερες που βρίσκονται στις μηχανές, ώστε να αναγνωρίζονται πιθανά εμπόδια, όπως καπνός, συσσώρευση νερού ή βλάστηση.
Τεχνητή νοημοσύνη και έλεγχος των συνομιλιών
Μια ακόμη σημαντική λειτουργία αφορά τις υπηρεσιακές συνομιλίες μεταξύ μηχανοδηγών και σταθμαρχών.
Το σύστημα Voice AI GSM-R μετατρέπει τις καταγεγραμμένες επικοινωνίες σε γραπτό κείμενο και επισημαίνει πιθανές αποκλίσεις από τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα ασφαλείας.
Με αυτόν τον τρόπο μπορεί να εξετάζεται αν μια κρίσιμη εντολή μεταφέρθηκε σωστά και αν επιβεβαιώθηκε ότι έγινε κατανοητή.
Μέχρι στιγμής, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, έχουν αναλυθεί περισσότερες από 120.000 συνομιλίες.
Η τεχνητή νοημοσύνη εντοπίζει πιθανά προβλήματα, τα οποία στη συνέχεια αξιολογούνται από αρμόδιους υπαλλήλους.
Ψηφιακή χαρτογράφηση χιλιάδων σημείων
Παράλληλα, έχει πραγματοποιηθεί ψηφιακή καταγραφή περισσότερων από 6.000 στοιχείων της σιδηροδρομικής υποδομής, όπως γέφυρες, σήραγγες, διαβάσεις, σήματα και αλλαγές τροχιάς.
Κάθε στοιχείο διαθέτει συγκεκριμένο κωδικό και γεωγραφική θέση.
Σε περίπτωση βλάβης, τα συνεργεία μπορούν να λαμβάνουν πληροφορίες για το ακριβές σημείο και το πρόβλημα που έχει καταγραφεί, ενώ παρακολουθείται και ο χρόνος αποκατάστασης.
Τι θα μπορούν να βλέπουν οι επιβάτες
Η πλατφόρμα railway.gov.gr δίνει επίσης τη δυνατότητα στους πολίτες να παρακολουθούν την πορεία των τρένων από το κινητό τους.
Οι χρήστες μπορούν να ενημερώνονται για τη θέση μιας αμαξοστοιχίας, τον επόμενο σταθμό και την εκτιμώμενη ώρα άφιξης, ενώ παρέχεται και δυνατότητα προβολής ζωντανής εικόνας από την εμπρόσθια κάμερα του τρένου.
Το στοίχημα είναι η εφαρμογή στην πράξη
Οι νέες τεχνολογίες προσθέτουν εργαλεία παρακολούθησης, καταγραφής και έγκαιρης ειδοποίησης στον ελληνικό σιδηρόδρομο.
Ωστόσο, η πραγματική τους αξία θα κριθεί από τη συνεπή εφαρμογή των κανόνων, την αξιοπιστία των συστημάτων και την ταχύτητα αντίδρασης των αρμόδιων υπηρεσιών.
Μετά την τραγωδία των Τεμπών, το ζητούμενο δεν είναι μόνο η εγκατάσταση σύγχρονου εξοπλισμού, αλλά η διασφάλιση ότι όλα τα επίπεδα προστασίας λειτουργούν καθημερινά και αποτελεσματικά.
Tο gaidouri.com δημοσιεύει κάθε σχόλιο το οποίο είναι σχετικό με το θέμα στο οποίο αναφέρεται το άρθρο.
Ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του.
Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές και διατηρούμε το δικαίωμα να μην δημοσιεύουμε συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια όπου τα εντοπίζουμε.
Σε κάθε περίπτωση ο καθένας φέρει την ευθύνη των όσων γράφει και το gaidouri.com ουδεμία νομική ή άλλη ευθύνη φέρει.